İş Güvenliğinde Yeni Düzenleme

İş Sağlığı ve Güvenliği Yasası’nda geçen ay yapılan kapsamlı değişikliğin ardından iş güvenliği uzmanı çalıştırma yükümlülükleri de yeniden düzenlendi. İşçi başına iş güvenliği uzmanı çalıştırma saatleri artırılırken, büyük işyerlerinde tam gün istihdam edilmesi zorunlu işçi sayıları da 4 kata varan oranlarda artırıldı.

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, İş Güvenliği Uzmanlarının Görev, Yetki, Sorumluluk ve Eğitimleri Hakkında Yönetmelikte değişiklik yaptı. Yapılan değişiklik uyarınca, 10 kişiden fazla çalışanı olan ve az tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde işçi başına ayda en az 6 dakika olan iş güvenliği uzmanı çalıştırma zorunluluğu 10 dakikaya çıkarıldı. Bu süre, 10’dan fazla çalışanı olan tehlikeli işyerlerinde 8 dakikadan 20 dakikaya, çok tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde ise işçi başına ayda 12 dakikadan 40 dakikaya yükseltildi. Bu durumda, 50 işçi çalıştıran az tehlikeli bir işyerinde daha önce ayda 300 dakika (5 saat) iş güvenliği uzmanı çalıştırmak yeterli iken şimdi 500 dakika (8.3 saat) hizmet alınması gerekecek. Bu süre, 50 işçi çalıştıran tehlikeli işyerlerinde 400 dakikadan (6.6 saat) bin dakikaya (16.6 saat), çok tehlikeli işyerlerinde ise 600 dakikadan (10 saat) 2 bin dakikaya (33 saat) çıkarıldı.

Daha önce, az tehlikeli sınıfta yer alan 2 bin ve daha fazla çalışanı olan işyerleri için tam gün çalışacak en az 1 iş güvenliği uzmanı istihdam etme zorunluluğu vardı. Şimdi bu sayı bin işçiye düşürüldü. Dolayısıyla, 2 bin işçisi olan az tehlikeli bir işyeri artık 1 yerine 2 iş güvenliği uzmanı çalıştıracak. Tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde daha önce bin 500 işçi için en az 1 iş güvenliği uzmanını tam gün istihdam zorunluluğu varken, işçi sayısı 500’e indirildi. Şimdi aynı işveren 1 yerine 3 uzman istihdam etmek zorunda olacak. Çok tehlikeli işyerlerinde daha önce bin işçi başına 1 uzmanı tam gün istihdam etmek gerekirken, şimdi işçi sayısı 250’ye indirildi. Böylece aynı işveren 1 uzman yerine 4 uzman çalıştırmakla yükümlü hale geldi.

Çalışanın ölümü veya sakat kalması sonucunu doğuran iş kazalarında sorumluluğu bulunan iş güvenliği uzmanlarının yetki belgesi 6 ay süreyle askıya alınıyordu. Yapılan değişiklikle, yetki belgesinin iptal edilebilmesi için, iş güvenliği uzmanının söz konusu kazada ihmali bulunduğunun yargı kararıyla kesinleşmesi koşulu aranacak. Yetkisi iptal edilen uzmanlar İSG-KATİP sistemi üzerinden ilan edilecek. Bu kişilerin tüm sözleşmeleri, başka bir işleme gerek kalmaksızın doğrudan iptal olacak.

Yönetmelikte, iş güvenliği uzmanı çalıştırma yükümlülüğüne ilişkin değişiklikler için işverenlere 8 ay süre tanındı. Yeni yükümlülükler, 1 Ocak 2016 tarihinden itibaren yürürlüğe girecek.